Marcinkowo Górne

Barokowy dwór z pierwszej połowy XVIII wieku, niestety radykalnie przebudowany w XIX stuleciu, zachował pierwotny kształt wysokiego dachu dwuspadowego. W sąsiedztwie trzy klasycystyczne oficyny z początku XIX wieku. Brama wjazdowa z końca XIX wieku z wojami trzymającymi tarcze herbowe. Obok konny pomnik księcia Leszka Białego zamordowanego przez ludzi Świętopełka Pomorskiego i Władysława Odonica 23 listopada 1227 roku w okolicach Marcinkowa Górnego po zjeździe książąt w Gąsawie. Pomnik dłuta Jakuba Juszczyka pochodzi z 1927 roku.

Marcinkowo Górne, wymieniane w XVI-wiecznej Liber Beneficiorum Jana Łaskiego, w XIX wieku należało do Karskich, w tym, w roku 1885, do Hieronima Karskiego. W XX wieku własność Gozimirskich. W 1939 roku właścicielem Marcinkowa Górnego był Konstanty Gozimirski. Majątek w 1926 roku liczył 406 hektarów.

Lenartowice

Interesujący dwór zbudowany około 1870 roku, ucharakteryzowany na późno-gotycki zamek, o dość szlachetnej prostocie bryły, składający się z obszerniejszej części jednopiętrowej i mniejszej, lecz wyższej – jak gdyby wieżowej – części dwupiętrowej. Całość zwieńczona krenelażem i małymi wieżyczkami.

W źródłach Lenartowice występują co najmniej od 1395 roku, kiedy to został odnotowany Jan z Lenartowic. W XV wieku własność Marszewskich, później Sobackich i Suchorzewskich, w XVII wieku Pierzchlińskich, Niemojowskich i Domiechowskich, w XVIII wieku Marii z Sapiehów Koźmińskiej starościny wschowskiej oraz Dąmbskich. W 1842 roku majątek przeszedł w ręce niemieckie, stając się własnością znanej osiadłej w Wielkopolsce rodziny Jouanneów, uszlachconej w 1906 roku, w której rękach pozostawał aż do drugiej wojny światowej.

W 1939 roku Lenartowice stanowiły własność Niemca Juliusa von Jouanne. Majątek w 1926 roku liczył 924 hektary, miał gorzelnię i cegielnię.

Karolew

Efektowny dwór zapewne sprzed połowy XIX wieku odbudowany został po pożarze w 1969 roku z zachowaniem poprzedniej bryły, a po części i detali architektonicznych. Bardzo niski parter, a nad nim piętro, które w gruncie rzeczy robi wrażenie wysokiego parteru. Prosta bryła korpusu z bardzo wydatnym, górującym nad całością ryzalitem na osi o trzech dużych oknach dodających bez wątpienia charakteru. Ryzalit wbudowany został w pierwotną bryłę zapewne w okresie międzywojennym i zwieńczony trójkątnym frontonem.

Karolew w XIX i XX wieku należał do szybko polonizującej się rodziny baronów von Graeve. Pierwotnie był folwarkiem założonym przez Karola von Graeve w 1836 roku na przedmieściu Borku Wielkopolskiego. Wkrótce potem stał się siedzibą właściciela. Aleksander von Graeve, radca generalny ziemstwa i poseł na sejm w Berlinie, był właścicielem Karolewa w latach 1857-1883. Antoni von Graeve (ur. 1904) został rozstrzelany na rynku w Gostyniu 21 października 1939 roku, a Władysław Graeve poległ we wrześniu 1939 roku. Obaj pochodzili z Karolewa.

W roku 1939 Karolew był własnością Antoniego Graeve. Majątek w 1926 roku liczył 823 hektary i miał gorzelnię.

Graboszewo

Zbudowany pod koniec XIX wieku parterowy dwór z mieszkalnym poddaszem, powiększony z czasem o piętrowe skrzydło, wysunięte ryzalitem przed linię fasady i zwieńczone trójkątnym frontonem. Na osi ganek filarowo-kolumnowy wejścia podtrzymujący wystawkę poddasza. Pomiędzy gankiem i ryzalitem skrzydła dwa filary niosące belkowanie. Korpus dworu oraz skrzydło nakryte dachami dwuspadowymi.
W XIX wieku Graboszewo było częścią dóbr Dziewierzewo, stanowiących własność Moszczeńskich, w tym, w 1881 roku, Franciszka Moszczeńskiego. Później przeszło do Grąbczewskich, a następnie Chrzanowskich, z których w 1926 roku właścicielem był Józef Chrzanowski. W końcu własność Mlickich.

W 1939 roku właścicielem Graboszewa był Józef Mlicki. Majątek w 1926 roku liczył 369 hektarów.

Czerniejewo

Prawdziwie królewska rezydencja, jedna z najokazalszych – jeżeli nie najokazalsza – w Wielkopolsce. Wczesnoklasycystyczny pałac wzniesiono dla generała Jana Lipskiego w latach 1771-1775 na fundamentach dawnego zamku. Architektem był zapewne Ignacy Graff z Rydzyny. Pałac był dwukrotnie przebudowywany. Po raz pierwszy wkrótce po wzniesieniu, bo już w latach dziewięćdziesiątych XVIII wieku, kiedy dobudowano wielkich rozmiarów portyk kolumnowy znacznie wysunięty przed linię elewacji, zapewniający kryty podjazd pod samo wejście i dodający rezydencji niezwykłej okazałości. Następna rozbudowa nastąpiła w latach dwudziestych XX wieku, kiedy to rozpoczęto budowę galerii, łączących korpus główny z oficyna mi. Wtedy też rozbudowano sam korpus główny po stronie wschodniej. Budowę galerii dokończono dopiero w latach 1980-1982. Okazałości założeniu dodają dwa dziedzińce prowadzące do pałacu: najpierw tak zwany avant-cour, a następnie wspaniały cour dhonneur-dziedzińce zamknięte stajniami, wozowniami i oficynami, oddzielone ogrodzeniami ze wspaniałymi kratami -całość poprzedzona bramą.

posty architektura sosnie wola grabowno jeziorki lekno kokorzyn f 2 posty architektura f 2 wronczyn niepart niechanowo wlasciciele gogolewa gogolewo f 3 posty architektura f 3 krzyzanowo mniszki polanowice wlasciciele siernik siedziba szlachcica f 4 posty architektura f 4 bryla palacu sierniki posadowo lwowek biedrusko f 5 posty architektura f 5 unia wlasciciele tuczna tuczno przybin drozki f 6 posty architektura f 6 sieroszewice wegierce gebice historia gebic kostrzynek f 7 posty architektura f 7 leka wielka krotoszyn wlasnosc krotoszyna osieczna wspomnienie zamku f 8 posty architektura f 8 prawa miejskie potulice dobramysl lubasz poczatki miejscowosci f 9 posty architektura f 9 los radojewa rososzyca uzarzewo bryla dworu pierwsza wzmianka f 10 posty architektura f 10 kleka wszolow ordzin lukowo macew rokosowo f 11 posty architektura f 11 wieszczyczyn labiszyn konarzewo mieszkancy konarzewa jankow f 12 posty architektura f 12 ciekawa forma budowa palacu 3 piaski palczyn mosciska f 13 posty architektura f 13 marcinkowo gorne lenartowice karolew graboszewo czerniejewo f 14 posty architektura f 14 rola zamku leszcze lusowo kopaszewo poczatki kopaszewa f 15 posty architektura f 15 poznan gorczyn wlasciciel folwarku historia popowa smielow budowa palacu 2 f 16 posty architektura f 16 czempin psienie ostrow rudki rydzyna budowa palacu f 17 posty architektura f 17 projekty architekta dzieje rydzyny staniew stara przysieka poczatki dworu f 18 posty architektura f 18 mchy kiaczyn jerka gierlachowo oporowo f 19 posty architektura f 19 dokumentacja oporowa pokrzywnica rucewko sobotka poczatki sobotki f 20 posty architektura f 20 strykowo trzebaw poczatki smielowa wasowo neogotycka rezydencja